برنج از آن دسته از محصولاتی است که در دنیا جزء محصولات بسیار کمیاب به حساب می آید، زیرا اگر پولی هم داشته باشیم برای خرید برنج به هرجای دنیا هم مراجعه کنیم به اندازه ای که دلمان می خواهد برنج فراهم نیست یعنی پول بیشتر به معنای دسترسی بهتر به آن محصول نیست چون عمده برنج در کشورهای تولید می شود که خودشان مصرف کننده هستند.
کشورهای فقیری که 90 درصدشان در آسیا واقع شده اند عمده تولیدکنندگان برنج به حساب می آیند چون خودشان تولید می کنند و قوت غالبشان نیز برنج است.
مصرف سرانه برنج هر ایرانی به طور متوسط 38 تا 40 کیلوگرم در سال است
با این وجود مصرف سرانه هر ایرانی به طور متوسط 38 تا 40 کیلوگرم در سال است البته مصرف سرانه گیلانی ها از این میزان بالاتر است و یک بنگلادشی نیز سالانه 150 تا 190 کیلوگرم برنج می خورد.
کشور بنگلادش تولید کننده برنج است ولی بیشتر مردمانش نیز برنج می خورند و بنابراین هرچقدر تولید بالا رود به این معنا نیست که برنجها وارد بازارهای جهانی شود بدین ترتیب از کل تولید برنج دنیا که حدود 570 تا 600 میلیون تن است حدود شش درصد به بازارهای جهانی سرازیر می شود و شش درصد عددی درحدود 30 هزار تن است.
برنج یک کالای فوق استراتژیک و نقطه هشدار دهنده در کشور است
ما هرچند پول هم داشته باشیم برای خرید برنج به بازارهای جهانی مراجعه کنیم ممکن است از ما کسی زودتر بخرد و ما آن زمانی که نیاز داریم به آن دسترسی پیدا نکنیم این بدین معنی است که کالای برنج برای ما یک کالای فوق استراتژیک و یک نقطه هشدار دهنده است، ازاین رو باید دید در کشور چه امکانات و پتانسیلی است که می تواند این هشدار را تبدیل به نقطه قوت کند.
بدین ترتیب بهره گیری ازفناوری های نو و اصلاح ژنتیکی برای جبران عقب ماندگی تولید برنج امری ضروری است،
با رشد علم و تکنولوژی، متخصصان و پژوهشگران علوم کشاورزی به قابلیتهای جدیدی دست یافتند که بر اساس آن در پی تهیه و تدارک واریته های جدیدی از محصولات کشاورزی به ویژه محصول استراتژیک برنج هستند.
با وجود کشت بیش از 33 محصول زراعی در گیلان، برنج محصول اساسی استان است و بالاترین ضریب وابستگی را در بین سایر محصولات کشاورزی به خود اختصاص داده است.
اراضی بسیار حاصلخیز و مستعد، ضریب بالای امنیت آبی، شرایط اقلیمی، وجود موسسه تحقیقات برنج کشور و دانشکده کشاورزی از عمده ترین مولفه ها و زیرساختهای رونق زراعت برنج در گیلان است.
بدین ترتیب میزان واردات برنج در کشور معمولا بیش از دو برابر کسری برنج تولید داخله است یعنی میانگین 780 هزار تن سالانه برنج از مبادی رسمی و غیر رسمی وارد کشور می شود که این امر در استانهای برنج خیز به ویژه در گیلان که بالاترین ضریب وابستگی را دارد، قابل تامل است.
300 هزار خانوار در استان گیلان به کشت و کار برنج مشغول هستند که متاسفانه اکثرشان تک شغلی هستند.
میانگین سنی بالای بهره برداران، نظام خورده مالکی، پراکندگی قطعات، کوچک بودن مالکیتها، ضعف در بعد آموزشی یا انتقال یافته ها علمی از جمله مشکلات بخش کشاورزی استان گیلان است.